Łysica to najwyższy szczyt Gór Świętokrzyskich i pierwszy punkt Korony Gór Polski. Najkrótsze wejście prowadzi ze Świętej Katarzyny ścieżką „Jeden ze szczytów korony Gór Polski”: 2,50 km, które Świętokrzyski Park Narodowy wycenia na godzinę w górę. Bilet wstępu kosztuje 11,00 zł (ulgowy 5,50 zł). Zimą szlaki są dostępne, ale nieodśnieżane, a park wolno zwiedzać wyłącznie od świtu do zmierzchu — w grudniu oznacza to powrót do około 16:00.
2,5 km, które park wycenia na godzinę — i dlaczego to tak dużo
Ścieżka ze Świętej Katarzyny na Łysicę pokrywa się z fragmentem Głównego Szlaku Świętokrzyskiego im. Edmunda Massalskiego (czerwony, 93,0 km w całości). Park podaje dla niej 2,50 km i 1 godzinę przejścia w górę. Ta godzina wygląda hojnie dopiero wtedy, gdy przeliczyć ją na minuty na kilometr i porównać z pozostałymi trasami tego samego parku — liczby poniżej to przeliczenie danych z wyszukiwarki tras ŚPN.
| Trasa (dane ŚPN) | Długość | Czas w górę | Tempo |
|---|---|---|---|
| Jeden ze szczytów korony Gór Polski (Św. Katarzyna – Łysica) | 2,50 km | 1 h 00 min | 24,0 min/km |
| Pomarańczowy Stok – Psary Podlesie (zielony) | 6,20 km | 2 h 00 min | 19,4 min/km |
| Ścieżka im. płk. Mariana Sołtysiaka „Barabasz” | 9,50 km | 3 h 00 min | 18,9 min/km |
| Śladem kolejki wąskotorowej | 16,10 km | 5 h 00 min | 18,6 min/km |
| Święta Katarzyna – Trzcianka (GSŚ, czerwony) | 17,80 km | 5 h 00 min | 16,9 min/km |
| Bodzentyn – Święta Katarzyna (niebieski) | 7,20 km | 2 h 00 min | 16,7 min/km |
Najkrótsza trasa jest w wycenie parku najwolniejsza: 24 minuty na kilometr wobec 16,7–19,4 minuty na pozostałych pięciu. Różnica to 1,4-krotność najszybszej z nich i bierze się z profilu — całe podejście mieści się na dwóch i pół kilometra. Punkt, w którym podejście daje się we znaki, park nazywa wprost: to Kolano, w opisie ścieżki opatrzone uwagą, że stamtąd połowa drogi jest już za nami.
Na początku trasy, zaraz za wejściem do parku, stoi kapliczka i źródełko św. Franciszka. Źródełko ma stałą temperaturę około 7 °C i — co ma znaczenie przy zimowym wyjściu — nie zamarza.
Trzy różne wysokości Łysicy w danych jednego parku
Na pytanie „ile metrów ma Łysica” sam ŚPN odpowiada na dwa sposoby, w zależności od podstrony. Opis atrakcji turystycznych podaje zestaw klasyczny, powtarzany w przewodnikach od dekad. Opis szlaku czerwonego — zestaw po nowych pomiarach, w którym drugi wierzchołek masywu, Agata, jest wyższy od samej Łysicy.
| Szczyt | ŚPN, „Atrakcje turystyczne” | ŚPN, opis szlaku czerwonego | Różnica |
|---|---|---|---|
| Łysica | 612 m n.p.m. | 613,3 m n.p.m. (w nagłówku trasy: 614 m) | +1,3 m |
| Agata (drugi wierzchołek Łysicy) | 608 m n.p.m. | 613,96 m n.p.m. | +5,96 m |
| Łysa Góra | 595 m n.p.m. | 595 m n.p.m. | 0 |
W pierwszym zestawie Agata jest o 4 metry niższa od Łysicy, w drugim — o 66 centymetrów wyższa. Korony Gór Polski to nie zmienia: zalicza się Łysicę. Kto chce mieć najwyższy punkt pasma pod butami, idzie grzbietem dalej do Agaty, zamiast zawracać ze szczytu Łysicy.
Gołoborza — pola bloków piaskowca kwarcytowego — są tu główną atrakcją geologiczną. Dalej czerwonym szlakiem, ok. 3 km grzbietem od Przełęczy św. Mikołaja, stoi drewniana kapliczka św. Mikołaja, a na końcu pasma Łysa Góra z kamiennym wałem kultowym długim na ok. 1,5 km i wysokim miejscami ponad 2 m. Podobne wały stoją na Ślęży i Raduni.
Zimą rozstrzyga zmierzch, nie pogoda
Regulamin ŚPN nie zna sezonu: park można zwiedzać „od świtu do zmierzchu bez względu na porę roku”, wyłącznie po oznakowanych szlakach i ścieżkach. To nie jest zapis o godzinach kas — to granica legalnego przebywania na szlaku, i zimą zamyka dzień wcześniej niż jakakolwiek pogoda. Poniżej świt i zmierzch cywilny dla wejścia w Świętej Katarzynie (50,893° N, 20,870° E), policzone dla czasu środkowoeuropejskiego, oraz ostatnia godzina startu przy godzinie w górę i 50 minutach zejścia, z 30-minutowym zapasem.
| Data | Świt | Zmierzch | Dzień „parkowy” | Ostatni sensowny start |
|---|---|---|---|---|
| 1 grudnia | 06:38 | 16:12 | 9,6 h | 13:50 |
| 21 grudnia | 06:57 | 16:12 | 9,2 h | 13:50 |
| 15 stycznia | 06:55 | 16:37 | 9,7 h | 14:15 |
| 1 lutego | 06:38 | 17:03 | 10,4 h | 14:40 |
| 28 lutego | 05:51 | 17:48 | 11,9 h | 15:25 |
Przy pełnej pętli grzbietowej zamiast wejścia i powrotu tą samą drogą zapas trzeba liczyć od czasu całej trasy, nie od godziny podejścia — metodę przeliczania ostatniej godziny startu opisujemy osobno w liście rzeczy do plecaka. Park odsyła przy tym do komunikatów IMGW jako źródła prognozy i zastrzega, że decyzję o wejściu turysta podejmuje samodzielnie.
Co jest zamknięte od 1 listopada do 31 marca
Zimowe ograniczenia w ŚPN są wąskie, ale dotyczą właśnie okolicy Łysicy. Od 1 listopada do 31 marca zamknięte są dwie czarne ścieżki edukacyjne: „Na Przełęcz Hucką” i „Na Przełęcz św. Mikołaja”. Pierwsza odcina dojście do grzbietu z południa pod Łysą Górą, druga — podejście na przełęcz, przez którą prowadzi naturalna pętla z Łysicy. Zimą zostaje więc wariant „w górę i tą samą drogą w dół” czerwonym szlakiem albo przejście grzbietem w stronę Kakonina, już poza terenem zamkniętym.
Niezależnie od sezonu zamknięty jest szlak konny im. mjr Henryka Dobrzańskiego „Hubala” (pomarańczowy wraz z czarnymi łącznikami) — bezterminowo, zarządzeniem dyrektora ŚPN nr 31/2026 z 11 czerwca 2026 r., z powodu drzew martwych i zamierających, których nie wolno usunąć przez stanowisko lęgowe ptaka z załącznika I dyrektywy ptasiej. Od 1 lipca 2026 r. zamknięta jest także ekspozycja przyrodnicza w Muzeum ŚPN na Świętym Krzyżu — kto planuje całe przejście czerwonym szlakiem do Nowej Słupi, musi to w planie uwzględnić.
Bilety: 11 zł za park, 14 zł za galerię na gołoborzu
| Bilet | Normalny | Ulgowy | Specjalny |
|---|---|---|---|
| Wstęp do ŚPN (jednodniowy, szlaki i ścieżki) | 11,00 zł | 5,50 zł | — |
| Galeria widokowa na gołoborzu (Łysa Góra) | 14,00 zł | 7,50 zł | 5,00 zł |
Bilet jednodniowy uprawnia do wejścia na wszystkie oznakowane szlaki i ścieżki edukacyjne tego dnia. Normalny bilet do parku daje prawo do kupienia jednego ulgowego biletu na galerię widokową, a ulgowy — biletu specjalnego; park sprzedaje te pary jako pakiety. Z opłat zwolnione są m.in. dzieci do 7 lat, osoby udające się do miejsc kultu religijnego, posiadacze Karty Dużej Rodziny i mieszkańcy ośmiu gmin: Bieliny, Bodzentyn, Łączna, Górno, Masłów, Nowa Słupia, Pawłów i Waśniów (art. 12 ust. 7 ustawy o ochronie przyrody). Ulga przysługuje uczniom i studentom, emerytom i rencistom, osobom z niepełnosprawnością oraz żołnierzom służby czynnej.
Zimą to, gdzie kupisz bilet, zmienia się najbardziej. Sprzedaż internetowa działa cały rok, 24 godziny na dobę. Sprzedaż stacjonarna w punktach poboru opłat — przy wejściach w Świętej Katarzynie i Nowej Słupi oraz przy wejściu na galerię widokową — park gwarantuje tylko „minimum w okresie od 1 kwietnia do 31 października”. Poza tym okresem zostaje bilet on-line, sprzedaż mobilna na szlaku i kasa dyrekcji w Bodzentynie, czynna w godzinach pracy. Wejście w Świętej Katarzynie leży przy drodze wojewódzkiej 752; wzdłuż niej biegnie też ścieżka pieszo-rowerowa do Podgórza.
Śnieg, raki i zasady, które zaskakują na miejscu
| Zasada ŚPN | Co to znaczy na Łysicy |
|---|---|
| Szlaki nie są odśnieżane ani zabezpieczane | Park sam zaleca raczki lub raki, gdy na trasie jest lód albo śnieg |
| Ruch tylko po oznakowanych szlakach, od świtu do zmierzchu | Skrótów przez gołoborze i las nie ma; powrót po ciemku jest wykroczeniem |
| Pies tylko na dwóch odcinkach | Czerwony Huta Szklana – Łysa Góra i ścieżka Święta Katarzyna – Podgórze. Na ścieżce na Łysicę psa wprowadzić nie można (poza psami asystującymi) |
| Narty biegowe i skiturowe dozwolone na szlakach pieszych | Tylko przy pokrywie śnieżnej chroniącej glebę; pierwszeństwo ma ruch pieszy, park nie przygotowuje tras |
| Dron tylko za zgodą dyrektora ŚPN | Zakaz obejmuje przestrzeń bezpośrednio nad parkiem |
| Zakaz palenia tytoniu na całym obszarze parku | Dotyczy też szczytu i miejsc odpoczynku |
Ścieżka na Łysicę biegnie po kwarcytowych blokach i korzeniach, które pod cienką warstwą lodu są najbardziej kłopotliwym fragmentem dnia — stąd zalecenie parku. Różnicę między raczkami a rakami rozkładamy na części w tekście o rakach i raczkach, a wymagania wobec buta — w poradniku o butach w góry zimą.
Najczęstsze pytania
Ile trwa wejście na Łysicę ze Świętej Katarzyny? Park podaje 1 godzinę w górę na 2,50 km ścieżki „Jeden ze szczytów korony Gór Polski”. Na zejście tą samą drogą rozsądnie liczyć 45–50 minut, czyli ok. 2 godzin na całość bez postojów.
Ile metrów ma Łysica? Zależy od podstrony ŚPN: 612 m n.p.m. w opisie atrakcji, 613,3 m (nagłówkowo 614 m) w opisie szlaku czerwonego. Drugi wierzchołek masywu, Agata, ma w tym nowszym zestawie 613,96 m — o 66 cm więcej niż sama Łysica.
Czy na Łysicę trzeba kupić bilet? Tak. Wstęp do ŚPN to 11,00 zł normalny i 5,50 zł ulgowy za dzień; dzieci do 7 lat, mieszkańcy ośmiu okolicznych gmin i posiadacze Karty Dużej Rodziny są z opłaty zwolnieni.
Czy ścieżka na Łysicę jest zimą otwarta? Tak — zamknięte od 1 listopada do 31 marca są dwie inne ścieżki: „Na Przełęcz Hucką” i „Na Przełęcz św. Mikołaja”. Samo wejście czerwonym szlakiem ze Świętej Katarzyny pozostaje dostępne.
Czy można wejść z psem? Nie na tej trasie. Psy — poza asystującymi — wolno prowadzić tylko czerwonym szlakiem Huta Szklana – Łysa Góra wzdłuż drogi na Święty Krzyż oraz ścieżką pieszo-rowerową Święta Katarzyna – Podgórze.
Źródła
- ŚPN — Święta Katarzyna – Trzcianka, Główny Szlak Świętokrzyski (czerwony): długości, czasy przejścia, wysokości Łysicy, Agaty i Łysej Góry
- ŚPN — ścieżka „Jeden ze szczytów korony Gór Polski”: 2,50 km i 1 h w górę
- ŚPN — wyszukiwarka tras (14 tras): długości i czasy pozostałych szlaków
- ŚPN — informacje o biletach: cennik, zwolnienia i ulgi, punkty i okresy sprzedaży
- ŚPN — komunikat turystyczny (29-10-2026): ścieżki zamknięte 1.11–31.03, zarządzenie nr 31/2026, muzeum na Świętym Krzyżu
- ŚPN — bezpieczeństwo i regulamin zwiedzania: brak odśnieżania, zalecenie raczków, zasady narciarskie, dron, palenie
- ŚPN — pies w parku: dwa odcinki dopuszczone dla psów
- ŚPN — atrakcje turystyczne: zestaw wysokości 612 / 608 / 595 m, wał kultowy na Łysej Górze
- Świt i zmierzch cywilny: przeliczenie własne dla 50,893° N, 20,870° E (algorytm NOAA, czas środkowoeuropejski); dane sprawdzone 21-11-2026


