Gdzie jest ciepło w styczniu? Co mówi noc, a nie tylko południe

10 min czytania
Szeroka piaszczysta plaża i góry na wybrzeżu wyspy kanaryjskiej

W styczniu o godzinie 14:00 ciepło jest w wielu miejscach — różnica zaczyna się po zachodzie słońca. Luksor ma w styczniu 23,0°C w dzień i 5,9°C w nocy, czyli 17,1 stopnia różnicy w ciągu doby. Malediwy mają 30,3 i 25,7°C, czyli 4,6 stopnia. Oba kierunki trafiają na listy „gdzie jest ciepło w styczniu”, a oznaczają dwa różne urlopy.

Poniżej jest to, czego takie listy zwykle nie podają: liczby na dzień i na noc, dla 30 kierunków, z normami klimatycznymi Światowej Organizacji Meteorologicznej. Do każdej normy doliczone są trzy wielkości, których w źródle nie ma: amplituda dobowa, średnia dobowa i długość dnia 21 stycznia policzona z szerokości geograficznej stacji.

Styczeń jest dnem roku — ale tylko po jednej stronie równika

Z 30 kierunków w tym zestawieniu 20 ma styczeń jako najzimniejszy miesiąc całego roku. To nie przypadek doboru: tak wychodzi po porównaniu dwunastu miesięcznych norm temperatury maksymalnej dla każdej stacji osobno. Na tej liście są wszystkie kierunki, które Polak odwiedza zimą najczęściej — całe Kanary, Madera, Egipt, Maroko, Zatoka Perska, basen Morza Śródziemnego, Kuba i Cancún.

Praktyczny wniosek jest taki, że na tych kierunkach styczniowy wyjazd to wyjazd w roczne minimum. Dubaj traci między grudniem a styczniem 2,2 stopnia dziennej normy, Dakar 2,3, Nikozja 2,1, Maskat 1,7, Hurghada i Szarm el-Szejk po 1,5. Dla porównania — w grudniowym zestawieniu tych samych kierunków Hurghada miała jeszcze 23,2°C, w styczniu ma 21,7°C.

Pozostałe 10 kierunków zachowuje się odwrotnie, bo leżą blisko równika albo na półkuli południowej: Phuket w styczniu jest o 0,9 stopnia cieplejszy niż w grudniu, Zanzibar i Bangkok o 0,7, Kolombo o 0,6, Mauritius i Mombasa o 0,4. Dla nich styczeń jest częścią szczytu, nie dna. Tylko że — jak pokazuje kolumna z opadem — szczyt temperatury i szczyt opadu wypadają tam w tym samym miesiącu.

Tropiki i półkula południowa: ciepło przez całą dobę, miejscami z deszczem

Kolumna „amplituda” to różnica między dzienną i nocną normą tej samej stacji, a „średnia dobowa” to ich średnia arytmetyczna — ta druga liczba porządkuje tabelę, bo ona, a nie samo południe, odpowiada temu, co się czuje przez cały dzień. „Światło” to długość dnia 21 stycznia od wschodu do zachodu środka tarczy słonecznej — najdłuższy dzień ma tu Mauritius, 13 godzin 10 minut, bo na półkuli południowej styczeń wypada po przesileniu letnim.

Kierunek Dzień Noc Amplituda Średnia dobowa Dni z opadem Suma opadu Światło 21.01
Phuket (Tajlandia) 32,4°C 23,9°C 8,5 28,1°C 4,2 23,3 mm 11:44
Male (Malediwy) 30,3°C 25,7°C 4,6 28,0°C 6 114,2 mm 11:55
Port Louis (Mauritius) 31,5°C 24,1°C 7,4 27,8°C 9 131,0 mm 13:10
Zanzibar (Tanzania) 32,1°C 23,3°C 8,8 27,7°C 7 9,6 mm 12:26
Mombasa (Kenia) 32,0°C 23,2°C 8,8 27,6°C 4 33 mm 12:19
Victoria (Seszele) 30,0°C 24,5°C 5,5 27,2°C 20 403,7 mm 12:21
Kolombo (Sri Lanka) 30,9°C 22,3°C 8,6 26,6°C 5 58,2 mm 11:47
Bangkok (Tajlandia) 32,0°C 21,0°C 11,0 26,5°C 1,0 9,0 mm 11:26
Punta Cana (Dominikana) 27,7°C 21,9°C 5,8 24,8°C 10,0 66,4 mm 11:11
Cancún (Meksyk) 27,9°C 20,6°C 7,3 24,2°C 10,5 136,4 mm 11:02
Hawana (Kuba) 25,8°C 18,6°C 7,2 22,2°C 5,0 64,4 mm 10:55

Trzy wiersze tej tabeli wymagają osobnego komentarza, bo w zestawieniach „gdzie w styczniu” pojawiają się bez żadnego zastrzeżenia. Seszele mają w styczniu 403,7 mm opadu i 20 dni z opadem — czyli dwie trzecie miesiąca. To najwilgotniejszy miesiąc w ich roku; w lutym norma spada do 249,2 mm i 13 dni. Mauritius ma 131,0 mm i 9 dni, Malediwy 114,2 mm i 6 dni. Dla porównania Zanzibar, leżący niecałe 3 000 km od Seszeli, ma w styczniu 9,6 mm i 7 dni z opadem, bo wypada w suchej przerwie między dwiema porami deszczowymi.

Karaiby wyglądają inaczej, niż wynikałoby z samej temperatury: Cancún ma 136,4 mm i 10,5 dnia z opadem, Punta Cana 66,4 mm i 10 dni. To nie ulewy monsunowe, tylko częste krótkie opady — iloraz obu kolumn daje 13 i 6,6 mm na jeden dzień z opadem, wobec 20,2 mm na Seszelach.

Bliżej Polski: ciepło o południu, kurtka po zachodzie

Na kierunkach do czterech godzin lotu temperatura dzienna bywa wyższa, niż sugeruje szerokość geograficzna, ale noc wyrównuje rachunek. Na tej liście sito jest proste: amplituda powyżej 10 stopni oznacza, że wieczór trzeba przeżyć w kurtce, a nie w koszuli.

Kierunek Dzień Noc Amplituda Średnia dobowa Dni z opadem Suma opadu Światło 21.01
Dakar (Senegal) 24,9°C 17,9°C 7,0 21,4°C 1,0 1,8 mm 11:23
Maskat (Oman) 25,1°C 16,7°C 8,4 20,9°C 3,2 13,2 mm 10:54
Dubaj (ZEA) 24,0°C 13,7°C 10,3 18,9°C 1,8 11,3 mm 10:48
Teneryfa 21,0°C 15,4°C 5,6 18,2°C 8,0 31,5 mm 10:36
Gran Canaria 20,8°C 15,0°C 5,8 17,9°C 5,6 25,1 mm 10:38
Szarm el-Szejk (Egipt) 21,9°C 13,5°C 8,4 17,7°C 0,4 2,6 mm 10:38
Lanzarote 20,7°C 14,0°C 6,7 17,4°C 5,9 16,5 mm 10:34
Hurghada (Egipt) 21,7°C 11,2°C 10,5 16,4°C 0,3 0,6 mm 10:41
Funchal (Madera) 19,1°C 13,1°C 6,0 16,1°C 12,0 102,7 mm 10:20
Ejlat (Izrael) 21,3°C 10,4°C 10,9 15,9°C 2,1 3,8 mm 10:32
Agadir (Maroko) 21,1°C 8,4°C 12,7 14,8°C 4 31,6 mm 10:29
Luksor (Egipt) 23,0°C 5,9°C 17,1 14,4°C 0,3 1,6 mm 10:47
Marrakesz (Maroko) 19,1°C 5,9°C 13,2 12,5°C 5 25,0 mm 10:24
Sal (Wyspy Zielonego Przylądka) 24,0°C brak normy — — 1,0 5,3 mm 11:17

Luksor i Marrakesz pokazują mechanizm w czystej postaci. Oba mają nocną normę 5,9°C — tyle, ile Ateny — a dzienną 23,0 i 19,1°C. To klimat pustynny i półpustynny: sucho, bezchmurnie, więc dzień nagrzewa się mocno, a w nocy ciepło ucieka bez przeszkód. Agadir z amplitudą 12,7 i Ejlat z 10,9 zachowują się podobnie. Jeśli urlop ma polegać na siedzeniu wieczorem na tarasie, te cztery kierunki są złym wyborem przy równej temperaturze dziennej.

Na drugim końcu stoją wyspy. Teneryfa (amplituda 5,6), Lanzarote (6,7) i Madera (6,0) mają niższe południe niż Luksor, ale ich noc jest o 7–9 stopni cieplejsza. Cena jest w kolumnie opadu: Funchal ma w styczniu 12 dni z opadem i 102,7 mm, Teneryfa 8 dni, a Hurghada 0,3 dnia i 0,6 mm. Egipt i Kanary to wybór między stabilną suchą pogodą z zimną nocą a łagodną dobą z deszczem co trzeci dzień.

Gdzie jest ciepło w styczniu w Europie?

Odpowiedź wprost: w Europie kontynentalnej w styczniu nigdzie nie jest ciepło w sensie plażowym. Najwyższe normy dzienne w basenie Morza Śródziemnego mieszczą się w przedziale 12–17°C, a noce spadają do 5–9°C, czyli do wartości polskiego kwietnia.

Kierunek Dzień Noc Dni z opadem Suma opadu
Malaga (Hiszpania) 16,8°C 7,4°C 7,4 68,7 mm
Nikozja (Cypr, stacja Athalassa) 15,7°C 5,8°C 11,1 65,0 mm
Katania (Sycylia) 15,5°C 5,4°C 6,1 64,2 mm
Malta (stacja Luqa) 15,2°C 9,2°C 13,7 89,0 mm
Ateny (Grecja) 12,5°C 5,2°C 12,6 56,9 mm
Warszawa (dla porównania) 0,7°C −4,4°C 16,0 26,5 mm

Najcieplejsze terytorium Unii Europejskiej w styczniu leży poza Europą geograficzną: Kanary i Madera z normami 19,1–21,0°C to Hiszpania i Portugalia administracyjnie, ale Afryka pod względem położenia. Różnica wobec basenu Morza Śródziemnego nie jest ogromna w dzień — Teneryfa ma 21,0°C wobec 16,8°C w Maladze — ale jest duża w nocy: 15,4°C wobec 7,4°C. To osiem stopni, czyli różnica między wieczorem na zewnątrz a wieczorem w pomieszczeniu.

Malta wyłamuje się ze schematu basenu: ma najniższą dzienną normę z czterech śródziemnomorskich kierunków (15,2°C), ale najwyższą nocną (9,2°C), bo jest małą wyspą otoczoną morzem, które zimą oddaje ciepło. Płaci za to opadem — 13,7 dnia z opadem w miesiącu, najwięcej w tej tabeli.

Styczeń czy luty? Te same kierunki, inne liczby

Jeśli termin jest ruchomy, luty wypada na niemal wszystkich kierunkach lepiej. Nie o dużo — ale konsekwentnie w jedną stronę, i z wyraźniejszą poprawą po stronie opadu.

Kierunek Dzień I Dzień II Zmiana Dni z opadem I → II
Luksor 23,0°C 25,1°C +2,1 0,3 → 0,0
Ejlat 21,3°C 23,0°C +1,7 2,1 → 1,6
Marrakesz 19,1°C 20,7°C +1,6 5 → 6
Szarm el-Szejk 21,9°C 23,0°C +1,1 0,4 → 0,1
Hurghada 21,7°C 22,7°C +1,0 0,3 → 0,1
Agadir 21,1°C 22,0°C +0,9 4 → 4
Malaga 16,8°C 17,7°C +0,9 7,4 → 6,7
Victoria (Seszele) 30,0°C 30,6°C +0,6 20 → 13
Gran Canaria 20,8°C 21,2°C +0,4 5,6 → 4,8
Teneryfa 21,0°C 21,2°C +0,2 8,0 → 7,2
Port Louis (Mauritius) 31,5°C 31,4°C −0,1 9 → 10

Dwa wyjątki są pouczające. Mauritius jako jedyny kierunek na tej liście traci w lutym — i to zarówno stopień dziennej normy, jak i dzień z opadem więcej, przy wzroście sumy opadu z 131,0 do 160,0 mm. Seszele odwrotnie: temperatura prawie się nie zmienia, ale miesiąc z 20 dniami opadu zamienia się na miesiąc z 13 i opadem niższym o 154,5 mm. Na kierunkach półkuli południowej luty jest innym miesiącem niż styczeń z powodu opadu, nie temperatury.

Czego te liczby nie mówią

Norma klimatyczna to średnia z trzydziestu lat, nie prognoza na konkretny tydzień. Styczeń 2027 może wypaść o trzy stopnie cieplej albo zimniej niż norma i nie będzie to anomalia.

Drugie zastrzeżenie dotyczy okresów odniesienia: WMO publikuje to, co podają krajowe służby meteorologiczne, a te liczą normy z różnych lat. Marrakesz i Agadir mają okres 1991–2020, Hurghada i Kanary 1981–2010, Malta, Hawana i Kolombo 1961–1990, Ateny 1955–1997, a Nikozja tylko 2002–2011. Porównania między kierunkami są z tego powodu przybliżone w granicach pół stopnia, a nie dokładne do dziesiątych części.

Trzecie: stacja pomiarowa to nie hotel. Nikozja leży w środku Cypru, a nie na wybrzeżu; Luqa to lotnisko w głębi Malty; Luksor jest 200 km od morza. Nadmorska miejscowość w tym samym kraju ma zwykle niższą amplitudę od stacji położonej w głębi lądu.

Czwarte: w tym zestawieniu nie ma temperatury wody, bo nie da się jej policzyć z norm temperatury powietrza, a bez własnego źródła nie będziemy jej podawać. Pytanie „czy da się wejść do morza” jest osobnym pytaniem i wymaga osobnych danych.

Najczęstsze pytania

Gdzie jest najcieplej w styczniu?
Po średniej dobowej: Phuket 28,1°C, Malediwy 28,0°C i Mauritius 27,8°C. Po samej dziennej normie na czele są Phuket 32,4°C i Zanzibar 32,1°C. Różnica między tymi dwoma porządkami to właśnie noc — Malediwy mają najcieplejszą noc na liście (25,7°C), ale dopiero piąte południe.

Gdzie jest ciepło w styczniu w Europie?
Najwyższe normy mają Kanary i Madera: Teneryfa 21,0°C, Gran Canaria 20,8°C, Lanzarote 20,7°C, Funchal 19,1°C. W Europie kontynentalnej i na jej wyspach śródziemnomorskich jest to 12,5–16,8°C w dzień i 5,2–9,2°C w nocy. Plażowej pogody nie ma w styczniu nigdzie w Europie.

Gdzie jest ciepło w styczniu i lutym, żeby termin nie miał znaczenia?
Kierunki, które między styczniem a lutym zmieniają się najmniej, to Teneryfa (+0,2 stopnia) i Gran Canaria (+0,4). Najbardziej zyskują Luksor (+2,1) i Ejlat (+1,7), więc przy ruchomym terminie warto je planować raczej na luty.

Gdzie w styczniu jest ciepło i nie pada?
Egipt ma najniższe normy opadu w całym zestawieniu: Hurghada 0,3 dnia z opadem i 0,6 mm na cały miesiąc, Luksor 0,3 dnia i 1,6 mm, Szarm el-Szejk 0,4 dnia i 2,6 mm. Z dalszych kierunków sucho jest w Dakarze (1,0 dnia, 1,8 mm) i w Bangkoku (1,0 dnia, 9,0 mm).

Czy styczeń to dobry miesiąc na Seszele i Mauritius?
Pod względem temperatury tak, pod względem opadu to najgorszy wybór z całej listy. Seszele mają w styczniu 403,7 mm opadu i 20 dni z opadem, Mauritius 131,0 mm i 9 dni. Oba kierunki mają w styczniu najwilgotniejszą część roku.

Czy dzień w styczniu jest dłuższy niż w grudniu?
Tak, na półkuli północnej wszędzie, ale nierówno. Warszawa zyskuje między 21 grudnia a 21 stycznia 45 minut, Kanary 16–17 minut, Malediwy 2 minuty. Na półkuli południowej dzień się już skraca: Mauritius traci 11 minut, Seszele i Zanzibar po 3.

Źródła

Normy klimatyczne stycznia i lutego (średnia dobowa temperatura maksymalna i minimalna, suma opadu, liczba dni z opadem) dla wszystkich stacji — World Weather Information Service, Światowa Organizacja Meteorologiczna (WMO), dane publikowane przez krajowe służby meteorologiczne państw członkowskich; pobrane 17-10-2026. Okresy odniesienia różnią się między stacjami i są wymienione w sekcji o zastrzeżeniach; progi definiujące dzień z opadem podaje ten sam zbiór (od 0,01 mm dla stacji egipskich do 1 mm dla Bangkoku, Dakaru, Hawany i Mauritiusa).

Amplituda dobowa policzona jako różnica normy maksymalnej i minimalnej tej samej stacji, średnia dobowa jako ich średnia arytmetyczna, opad na jeden dzień z opadem jako iloraz sumy opadu i liczby dni z opadem.

Najzimniejszy miesiąc roku wyznaczony dla każdej stacji jako minimum dwunastu miesięcznych norm temperatury maksymalnej z tego samego zbioru.

Długość dnia 21 stycznia policzona z szerokości geograficznej stacji dla deklinacji słonecznej −20,19° i wysokości środka tarczy −0,833° (standardowa poprawka na refrakcję atmosferyczną i promień tarczy); przyrost odniesiony do długości dnia 21 grudnia policzonej tą samą metodą dla deklinacji −23,44°.

Redakcja 7milowy
Redakcja 7milowy

Serwis podróżniczy bez folderowej mgły: konkretne trasy, realne koszty, sprzęt sprawdzony na szlaku i fotografia w drodze.