Mogielica — szlaki na szczyt: od 2:45 do 5 godzin i 25 km trasy biegowej

8 min czytania
Drewniana wieża widokowa na polanie i panorama zalesionych kopuł Beskidu Wyspowego

Na Mogielicę (1170 m n.p.m.), najwyższy szczyt Beskidu Wyspowego, prowadzą trzy szlaki z sześciu stron. Najkrótsze wejście zaczyna się w Jurkowie i zajmuje 2 godziny 45 minut, najdłuższe — z Tymbarku — 5 godzin. Na szczycie stoi wieża widokowa, nie ma schroniska, a zimą wokół góry przygotowywana jest trasa narciarstwa biegowego o długości ok. 25 km, która na sam szczyt nie wchodzi.

Którą stroną wejść — sześć odcinków, prawie dwukrotna różnica czasu

Mogielica jest węzłem trzech szlaków: zielonego, niebieskiego i żółtego. Każdy z nich dochodzi do szczytu z dwóch stron, więc do wyboru jest sześć osobnych dojść. Różnica między najkrótszym i najdłuższym to 2 godziny 15 minut, czyli prawie dwukrotność.

W tabeli zestawiliśmy czasy podawane w opisie przebiegu szlaków razem z własnym przeliczeniem: stosunkiem czasu wejścia do czasu zejścia tym samym odcinkiem. Im wyższa ta liczba, tym bardziej dany odcinek „kosztuje” przy podejściu, czyli tym jest stromszy. Przy odcinkach łagodnych, prowadzących długim grzbietem, wejście i zejście zbliżają się do siebie.

Dojście do szczytu Szlak W górę W dół Stosunek
Jurków niebieski 2:45 2:00 1,38
Przełęcz Ostra-Cichoń (przez Cichoń i Przełęcz Słopnicką) zielony 3:15 2:20 1,39
Przełęcz Przysłop (przez Jasień i Krzystonów) żółty 4:20 3:20 1,30
Dobra (przez Łopień i Przełęcz Rydza-Śmigłego) zielony 4:45 4:00 1,19
Szczawa (przez Stumorgową Halę) niebieski 4:50 3:30 1,38
Tymbark (przez podnóże Łopienia i Zaświercze) żółty 5:00 4:00 1,25

Z tego zestawienia wychodzą dwa wnioski praktyczne. Pierwszy: najkrótsze dojście z Jurkowa ma jednocześnie jeden z najwyższych stosunków (1,38), więc oszczędność czasu bierze się ze stromości, a nie z łagodnego profilu. Drugi: odcinek od strony Dobrej, przez Łopień, ma stosunek najniższy w całym zestawie (1,19) — to długie przejście grzbietem, na którym zejście niewiele różni się od wejścia. Jeśli szukasz trasy bez wymagających podejść i masz cały dzień, to ten kierunek; jeśli liczysz godziny, zostaje Jurków.

Do tego dochodzi szlak papieski z Limanowej przez Skiełek, Ostrą, Cichoń i Przełęcz Słopnicką, który na odcinku szczytowym pokrywa się z zielonym. Mogielica jest też jednym z punktów Małopolskiego Szlaku Papieskiego, więc oznakowania na grzbiecie bywa więcej niż szlaków.

Co jest na szczycie: wieża, rezerwat, brak schroniska

Wierzchołek Mogielicy jest zalesiony i sam z siebie widoku nie daje — panoramę robi dopiero wieża widokowa. Jej historia tłumaczy, dlaczego w relacjach z różnych lat opisy szczytu tak się rozchodzą:

  • dawna drewniana wieża triangulacyjna zawaliła się w 1980 r.;
  • w sierpniu 2008 r. oddano nową, 20-metrową, udostępnioną bezpłatnie;
  • jesienią 2020 r. zamknięto ją z powodu złego stanu technicznego;
  • kolejna wieża została otwarta w 2022 r. i z niej transmituje dziś kamera uruchomiona wspólnie przez gminy Dobra, Słopnice i Kamienica.

Z wieży i z polan pod szczytem widać Beskid Wyspowy, Beskid Sądecki, Gorce, Pieniny i Tatry. Mogielica ma wybitność 421 m, a różnica wysokości względem den okolicznych dolin dochodzi do 760 m — i to ta liczba, nie sama wysokość bezwzględna, odpowiada za zasięg widoku.

Szczyt i północne stoki obejmuje rezerwat przyrody Mogielica, utworzony 25 lutego 2011 r. Zajmuje 50,44 ha, a jego otulina 90,69 ha. Celem ochrony jest głuszec oraz jego siedliska, inne rzadkie ptaki i formy skalne. W praktyce znaczy to jedno: trzymasz się szlaku i nie schodzisz w podszyt, zwłaszcza na przełomie zimy i wiosny, kiedy głuszec toczy toki.

Schroniska na Mogielicy nie ma. Największa polana masywu, Stumorgowa, leży na południowo-zachodnim grzbiecie poniżej szczytu — nazwa pochodzi od morgi (ok. 0,5 ha), a dawniej wypasali tu owce mieszkańcy Jurkowa. Po zaprzestaniu wypasu polana zarasta i jej powierzchnia maleje. Jedzenie i wodę trzeba więc wnieść; jak zaplanować taki bagaż, opisaliśmy w liście rzeczy do zabrania w góry.

Mogielica zimą: trasa biegowa zamiast podejścia

Zimowa specjalność Mogielicy nie prowadzi na szczyt. Wokół góry, staraniem powiatu limanowskiego oraz gmin Dobra, Słopnice i Kamienica, powstały trasy narciarstwa biegowego — finansowane z Małopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007–2013.

Trasa Długość Wysokość Poziom Punkty startowe
Mogielica (okrążenie góry) ok. 25 km 750–850 m n.p.m. łatwa parking na osiedlu Mrózki w Półrzeczkach (gm. Dobra); parking na osiedlu Gronie oraz parking przy Krzyżu Partyzanckim na Wyrębiskach (gm. Słopnice)
Zalesie 5,5 km — dla początkujących stadion „Zalesianka”

Dwie rzeczy warto z tej tabeli wyczytać. Po pierwsze, trasa biegnie drogą stokową na wysokości 750–850 m n.p.m., a szczyt ma 1170 m — czyli okrąża górę 320–420 m poniżej wierzchołka i do wieży nie dochodzi. Po drugie, jest zamknięta w pętlę, więc po okrążeniu Mogielicy wraca się do miejsca startu bez organizowania transportu. Zarządca podaje też długi czas zalegania śniegu jako główną zaletę tego miejsca.

Co do długości: opisy rozchodzą się o dwa kilometry. Gmina Dobra podaje „ok. 25 km”, hasło encyklopedyczne o Mogielicy — 23 km, z adnotacją, że trasa jest nadal rozbudowywana. Przy planowaniu dnia bezpieczniej przyjąć wariant dłuższy.

Dla pieszego wejścia zima zmienia przede wszystkim czasy z pierwszej tabeli: w śniegu rosną o kilkadziesiąt procent, a nie o kilka minut. Zalesiony grzbiet i droga stokowa chronią od wiatru, ale po odwilży i ponownym mrozie twardnieją na lód — stąd pytanie o raczki albo raki i o zimowe buty z odpowiednią cholewką. Jeśli planujesz tu nie wejście, a narty zjazdowe, stacji na Mogielicy nie znajdziesz — gdzie szukać wyciągów, zestawiliśmy w przeglądzie polskich stacji narciarskich.

Dojazd i parkingi

Masyw leży na obszarze wsi Słopnice, Półrzeczki i Chyszówki, w powiecie limanowskim w województwie małopolskim. Najbliższe miejscowości startowe to Jurków, Dobra, Tymbark, Szczawa i Słopnice — wszystkie z dojazdem drogami powiatowymi i gminnymi od strony Limanowej i Tymbarku.

Infrastruktura wokół góry jest świeża i ciągle się zmienia: w ramach rozbudowy szlaków wielofunkcyjnych wokół Mogielicy na terenie samej gminy Słopnice powstało 8,5 km szlaku, wyremontowano nawierzchnie asfaltowe i tłuczniowe dróg, utworzono dwa parkingi z ławostołami oraz postawiono tablice informacyjne i oznakowanie. Projekt objął także gminy Limanowa i Kamienica oraz miasto Limanowa i został połączony z trasą główną VeloDunajec.

Dla narciarzy biegowych punkty startowe są wskazane wprost: parking na osiedlu Mrózki w Półrzeczkach po stronie gminy Dobra oraz parking na osiedlu Gronie i parking przy Krzyżu Partyzanckim na Wyrębiskach po stronie gminy Słopnice. Dla pieszych wygodnym punktem wyjścia bywa Przełęcz Rydza-Śmigłego nad Chyszówkami, przez którą przechodzi zielony szlak z Dobrej.

Mogielica a sąsiednie szczyty

Beskid Wyspowy to pasmo kopuł rozdzielonych szerokimi dolinami, a Mogielica jest w nim najwyższa. Z jej grzbietu szlaki prowadzą na Łopień, Cichoń, Ostrą, Krzystonów i Jasień, a żółty przez Przełęcz Przysłop schodzi w stronę Gorców — i to naturalne przedłużenie wycieczki w stronę Turbacza. Jeśli szukasz w Beskidach szczytu z kolejką i infrastrukturą narciarską, zamiast Mogielicy lepiej spojrzeć na Skrzyczne; Mogielica jest dokładnym przeciwieństwem — bez wyciągu, bez schroniska i bez biletów.

Najczęstsze pytania

Ile trwa wejście na Mogielicę? Od 2 godzin 45 minut (niebieski szlak z Jurkowa) do 5 godzin (żółty z Tymbarku). Zejście zajmuje od 2 do 4 godzin, zależnie od odcinka.

Którędy najkrócej na Mogielicę? Z Jurkowa niebieskim szlakiem. To zarazem jedno ze stromszych dojść — stosunek czasu wejścia do zejścia wynosi tu 1,38.

Czy na Mogielicy jest wieża widokowa? Tak. Wieża z 2008 r. miała 20 m i była bezpłatna, ale jesienią 2020 r. zamknięto ją z powodu stanu technicznego. Obecna wieża została otwarta w 2022 r. i z niej nadaje kamera trzech gmin.

Czy na Mogielicy jest schronisko? Nie. Na szczycie ani na Stumorgowej Hali nie ma obiektu noclegowego ani punktu gastronomicznego prowadzonego przy szlaku.

Czy wejście na Mogielicę jest płatne? Nie. Masyw nie leży w parku narodowym, więc nie ma biletu wstępu; obowiązują za to zasady rezerwatu przyrody Mogielica, w tym poruszanie się po szlakach.

Czy można tu jeździć na nartach biegowych? Tak, i to główna atrakcja zimowa: trasa „Mogielica” o długości ok. 25 km okrąża górę na wysokości 750–850 m n.p.m., a krótsza trasa „Zalesie” ma 5,5 km. Żadna z nich nie prowadzi na szczyt.

Czy Mogielica jest trudna zimą? Technicznie nie — szlaki prowadzą lasem i grzbietem, bez odcinków eksponowanych. Problemem jest czas: w śniegu podejścia wydłużają się istotnie, a wierzchołek nie daje osłony dopiero na wieży. Jak dobrać warstwy, opisaliśmy w poradniku o ubieraniu się w góry.

Źródła

Redakcja nie była na opisywanych szlakach w tym sezonie. Czasy przejścia, dane o wieży i rezerwacie pochodzą z wymienionych źródeł; stosunek czasu wejścia do zejścia jest naszym przeliczeniem podanych czasów.

Redakcja 7milowy
Redakcja 7milowy

Serwis podróżniczy bez folderowej mgły: konkretne trasy, realne koszty, sprzęt sprawdzony na szlaku i fotografia w drodze.